Search form

San Mateo 15

Ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj joorej ɨ tyáataj tzajtaꞌ

(Mr. 7:1-23)

1Matɨꞌɨj mij séecan ɨ fariseos majta ɨ maj tyihuáꞌmuaꞌtyej ɨ yuꞌxarij jitze aveꞌréꞌnyej ɨ Jesús jimi, aꞌáa mu jaꞌráacɨj a Jerusalén, aꞌyaa mu mij tyaataꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn:

2—¿Jiꞌnye een jɨn mequee jaꞌráꞌastee ɨ tahuásimuaꞌ yiꞌráj ɨ maj a jamuán huacɨꞌɨj? ¿Jiꞌnye mej mij quee jaꞌráꞌastee aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ ɨ maj anomuéetyaꞌxɨꞌɨn matɨꞌɨjta tyíꞌcuaꞌajcaj?

3Ajta aꞌɨ́jna ɨ Jesús, aꞌyaa pu tyihuoꞌtaꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn:

—¿Jiꞌnye siaj sij siajta muaꞌaj quee aꞌyan rɨcɨj jeꞌej tɨ ɨ Dios tyuꞌtaꞌíjtacaꞌ, sulu aꞌɨ́j xu jéetzeꞌ jaꞌastej ɨ juyiꞌráj ɨ siaj jujɨ́ɨmuaꞌaj sianaꞌaj jájtyo? 4Jiꞌnye Dios pu aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨjɨn: “Huoꞌtyátzaahuatyeꞌ aꞌ táataj, pajta aꞌ náanaj”, ajta aꞌyan tɨjɨn: “Siataꞌaj jaajéꞌcaj aꞌɨ́jcɨ ɨ aꞌtɨ́j tɨ jeꞌej puaꞌaj tyéꞌjeevej ɨ jutáataj naꞌríij ɨ junáanaj.” 5Siajta muaꞌaj, aꞌyaa xu tyíꞌxaj tɨ xáꞌpuɨꞌ tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaatyeꞌen ɨ juhuásimuaꞌ yee: “Néijmiꞌi aꞌchu nyaj tyiꞌtɨ́j tyíꞌchaꞌɨj, aꞌɨ́j nu nyeríj jaatámuꞌvejrityej ɨ Dios, aꞌɨ́j nu quee cheꞌ tyiꞌtɨ́j tyíꞌchaꞌɨj ɨ nyaj jɨn jamuaatáhuɨɨreꞌen”, 6ajta aꞌtɨ́j tɨnaꞌaj tɨ aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaatyeꞌen ɨ juhuásimuaꞌ, aꞌyaa xu tyíꞌxaj tɨ ɨ aꞌtɨ́j jimi quee cheꞌ juxɨeꞌveꞌ tɨ huoꞌtyáhuɨɨreꞌen ɨ juhuásimuaꞌ. Aꞌyaa xu sij muaꞌaj quee cheꞌ tyáꞌastej jeꞌej tɨ ɨ Dios tyuꞌtaꞌíjtacaꞌ, siaj sij aꞌɨ́j aráꞌastej ɨ yiꞌráj ɨ siaj jujɨ́ɨmuaꞌaj sianaꞌaj jájtyo. 7Muaꞌaj mu siaj jeꞌej puaꞌaj tyíꞌtyetyeɨtyee. Xáꞌpuɨꞌ pu tyuꞌtaxájtacaꞌ jaꞌmua jɨmeꞌ aꞌɨ́jna ɨ Isaías ɨ tɨ Dios jitze maꞌcan tyíꞌxajtacaꞌaj, tɨꞌɨj aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨjɨn:

8Aꞌíimaj ɨ tyeɨ́tyee jutyényij mu jɨn tyámuaꞌ tyíꞌnyaxaj,

ajta ɨ huaꞌxɨéjnyuꞌcaa aꞌ ɨmuáj pu jáꞌsejreꞌ nyéetzij jimi.

9Capu tyiꞌtɨ́j huɨɨreꞌ tɨpuaꞌaj manaatyáanajche, jiꞌnye ɨ maj jɨn tyíꞌmuaꞌtaj,

ajta ɨ maj jɨn tyíꞌijta jujɨ́ɨmuaꞌaj muꞌuj jájtyo.

10Aj puꞌij huoꞌtajé ɨ tyeɨ́tyee tɨꞌquij aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:

—Tyámuaꞌ xu naa tyáanamuaj siaj sij yoꞌitéej xáꞌraꞌnyij: 11Tyiꞌtɨ́j tɨ naꞌaj tɨ tyíꞌcueꞌriꞌ, capu jeꞌej tyúꞌuurej tɨpuaꞌaj aꞌtɨ́j jáacuaꞌnyij, sulu ɨ tɨ éejnyinyii ɨ tyényiꞌtzeꞌ aꞌɨ́ɨ pu xaa jeꞌej puaꞌaj joorej.

12Aj mu mij jimi ajtyáxɨɨriacaꞌ aꞌɨ́ɨmaj ɨ maj jamuán huacɨ́j, matɨꞌɨj mij aꞌyan tyaataꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn:

—¿Nyi pequee jamuaꞌreej tɨquee huaꞌránajchacaꞌ ɨ fariseos matɨꞌɨj jáanamuajriꞌ jeꞌej paj tyuꞌtaxájtacaꞌ?

13Ajta ɨ Jesús, aꞌyaa pu tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:

—Tyiꞌtɨ́j tɨnaꞌaj tɨquee ɨ nyavástaraꞌ jaahuástej, aꞌɨ́ɨ pu jeꞌejcuuxɨj néijmiꞌi ɨ náanaꞌraꞌ. 14Micheꞌ aꞌyan eenyeꞌ, jiꞌnye aꞌɨ́ɨ mu arácucuꞌun majta jeꞌen séecan huáviꞌtɨj ɨ maj majta aracúcuꞌnyijmee. Ajta tɨpuaꞌaj sɨ́ɨj taꞌrácuun jaꞌnavíꞌraj ɨ tɨ ajta arácun mej mij ajaꞌhuaꞌ jaꞌráꞌastij, néijmiꞌi mu atyávatzɨj joꞌtɨj jaꞌtyácun.

15Aj puꞌij ɨ Pedro aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn:

—Taatéꞌexaatyeꞌ jeꞌej tɨ huatóomuaꞌaj aꞌɨ́jna ɨ nyúucarij ɨ paj poochán jaataxájtacaꞌ.

16Jesús pu aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:

—¿Nyi sequée siajta muaꞌaj yoꞌitéej xáꞌraa? 17¿Nyi sequée yóꞌitej tɨjɨn néijmiꞌi aꞌɨ́jna ɨ tɨ tyíꞌcueꞌriꞌ, aꞌɨ́ɨ pu ancárutyij ɨ tyényiꞌtzeꞌ, aꞌáa puꞌij aráyixɨꞌɨj ɨ jucáaraꞌ jitze, ajta jeꞌen ɨ chuitɨriáaraꞌan jitze iiráamej? 18Ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨ éejnyinyii ɨ tyényiꞌtzeꞌ, aꞌɨ́ɨ pu tzajtaꞌ eerányinyii, aꞌɨ́ɨ puꞌij jeꞌej puaꞌaj jaꞌuurej ɨ tyévij. 19Jiꞌnye tzajtaꞌ pu jáꞌmaꞌcan néijmiꞌi ɨ muaꞌtzíiraꞌaj tɨ jeꞌej puaꞌaj een, tɨ caꞌnyíjraꞌaj jatáꞌcaa tɨꞌij tyiꞌtɨ́j jɨn jeꞌej puaꞌaj huárɨnyij, tɨpuaꞌaj tyityáacuiꞌnyij, naꞌríij séej jamuán huóoxanaꞌcɨreꞌen, nusu tɨ tyuꞌnáhuaꞌan, naꞌríij tyuꞌhuéꞌtaj, naꞌríij tɨ jeꞌej puaꞌaj tyihuáꞌxajtaj ɨ juxaꞌaj tyeɨ́tyee. 20Néijmiꞌi ɨ tɨ jeꞌej puaꞌaj tyíꞌeen tɨ tyiꞌtásiseerii ɨ tzajtaꞌ, aꞌɨ́ɨ pu jeꞌej puaꞌaj joorej ɨ tyévij, ajta aꞌɨ́jna ɨ tɨquee anomuéetyaꞌaj tyúꞌcuaꞌnyij, capu tyiꞌtɨ́j jeꞌej huatóomuaꞌaj ɨ Dios jimi.

Sɨ́ɨj tɨ quee Israel jitze ajtyámaꞌcantacaꞌaj tɨ ajta tyáꞌantzaahuaj

(Mr. 7:24-30)

21Aj puꞌij ɨ Jesús jóꞌraa, aꞌáa pu jaꞌráꞌaj chájtaꞌ tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Tiro, ajtáhuaꞌaj séej chájtaꞌnaj jitze tɨ aꞌyan tyaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Sidón. 22Aj puꞌij sɨ́ɨj ajtyáxɨɨriacaꞌ ɨ Jesús jimi, íitɨꞌ pu puéꞌeenyeꞌej tɨ séej chuéj japua jáꞌmaꞌcan, aꞌɨ́ɨ pu ajtyáxɨɨriacaꞌ aꞌyan tyeꞌentyijíihuaj tɨjɨn:

—Nyavástaraꞌ, mu paj yójraꞌ puéꞌeen ɨ David, náꞌancuꞌvaxɨꞌ nyéetzij. Nyiyóoj tɨ íitɨꞌ pu jéehua jajpuéjtzij aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ tyiyáaruꞌ tzajtaꞌ séejreꞌ.

23Ajta aꞌɨ́jna ɨ Jesús capu huatanyúj. Aj mu mij ɨ maj jamuán huacɨ́j jimi aveꞌréꞌnyej, matɨꞌɨj mij aꞌyan tyaatáhuaviiriꞌ tɨjɨn:

—Huatéꞌexaatyeꞌ mu íitaj taꞌaj ij jóꞌraꞌnyij, jiꞌnye tacújtaꞌ pu huajíjhua.

24Aj puꞌij Jesús aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ tɨjɨn:

—Dios pu nyojoꞌtaꞌítyacaꞌ nyaj jóꞌmeꞌen huaꞌ jimi ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan ɨ maj aꞌyan huaséꞌrin matɨꞌɨj cányaꞌxɨɨ maj jóꞌvej.

25Ajta aꞌɨ́jna ɨ íitɨꞌ aꞌɨ́ɨ pu jimi tyítunutacaꞌ, ajta aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn:

—Nyavástaraꞌ, naatáhuɨɨreꞌ.

26Aj puꞌij Jesús aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn:

—Capu aꞌyan tyíꞌxaꞌpuɨꞌɨn tyaj huáɨꞌpuꞌracareꞌen ɨ páan ɨ maj jacuaꞌ ɨ tɨꞌríij tyej tyij ɨ tzɨꞌcɨ́ɨj huataɨ́ꞌpuꞌtyeꞌen.

27Aj puꞌij ɨ íitɨꞌ aꞌyan tyuꞌtanyúj tɨjɨn:

—Aꞌyaa xaa nyuꞌuj tyiꞌjaꞌyájna nyavástaraꞌ, ajta aꞌɨ́ɨmaj ɨ tzɨꞌcɨ́ɨj aꞌyaa mu tyáꞌcuaꞌcaa aꞌɨ́jcɨ ɨ tɨ tyeꞌnyíj ɨ páan tɨ acájvitze ɨ méesaj japua joꞌmaj tyajáꞌcuaꞌ ɨ maj tyihuáꞌijtyeꞌ.

28Aj puꞌij ɨ Jesús aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn:

—Iitɨꞌ, jéehua paj tyáꞌtzaahuatyeꞌ. Aꞌyaa pu tyeꞌmej jeꞌej paj tyáꞌxɨeꞌveꞌ.

Tɨꞌɨj ɨ Jesús aꞌyan tyuꞌtaxájtacaꞌ, aj puꞌij huarúj aꞌɨ́jna ɨ yójraꞌ ɨ íitɨꞌ.

Jesús pu muiꞌcaa tyúꞌhuaaj ɨ maj tyíꞌcucuiꞌcaꞌaj

29Aj puꞌij Jesús jóꞌraa tɨꞌquij aꞌáa jaꞌráꞌaj joꞌtɨj jaꞌvaꞌástɨmee ɨ jájtyij a tɨ aꞌyan tyajaꞌrájtyapuaj tɨjɨn Galileea, aj puꞌij taꞌij antyíraj ɨ jɨríj jitze, aꞌáan pu joꞌtayíxɨj. 30Jéehua mu majta ɨ tyeɨ́tyee jamuán antyicɨ́j. Aꞌɨ́ɨjma mu huáviꞌtɨsimaꞌaj ɨ maj quee jɨꞌréꞌnyeꞌej ɨ juꞌɨ́ɨcaj jitze, majta ɨ maj aracúcuꞌnyijmee, ɨ maj quee tyaꞌancurɨɨꞌréejmee, majta ɨ maj quee jɨꞌréꞌnyeꞌej ɨ jumuácaꞌ jitze, muiꞌcaa mu jaꞌráaviꞌtɨj ɨ maj tyíꞌcucuiꞌcaꞌaj ɨ Jesús jimi, aꞌɨ́ɨ puꞌij néijmiꞌcaa tyúꞌhuaaj. 31Aꞌɨ́j mu jɨn jeꞌej tyoꞌtaséj ɨ tyeɨ́tyee matɨꞌɨj huoꞌséj maj meríj tyíꞌxajtacaꞌaj ɨ maj quee tyaꞌancurɨɨꞌriáajmaꞌcaa; majta tyámuaꞌ éenyeꞌej ɨ maj quee rácɨjcɨꞌnyiveꞌej, majta meríj tyámuaꞌ éenyeꞌej ɨ jumuácaꞌ jitze ɨ maj quee jɨꞌréꞌnyeꞌej, majta ɨ maj aracúcuꞌnyijmaꞌcaa, muꞌríj atanyéjnyeꞌriacaꞌ. Aj mu mij ɨ tyeɨ́tyee huatyóohuij maj tyaatatyójtziꞌreꞌen ɨ Dios tɨ tyihuáꞌijtyeꞌ aꞌɨ́ɨjma ɨ maj Israel jitze ajtyámaꞌcan.

Jesús pu tyihuoꞌcueꞌej aꞌɨ́ɨjma ɨ tyétyacaa ɨ maj muáacuaj víꞌraꞌaj aráꞌasej

(Mr. 8:1-10)

32Aj puꞌij ɨ Jesús huoꞌtajé aꞌɨ́ɨjma ɨ maj jamuán huacɨ́j, tɨꞌquij aꞌyan tyihuoꞌtéꞌexaaj tɨjɨn:

—Nyahuáꞌcuꞌvej aꞌíijma ɨ tyeɨ́tyee, jiꞌnye muꞌríj huéeicaj xɨcáj áꞌtyeej maj nyaj jamuán yahuatyúꞌuj, majta quee tyiꞌtɨ́j tyíchaꞌɨj ɨ maj jáacuaꞌnyij. Canu jaxɨeꞌveꞌ maj quee tyuꞌcuáꞌan moꞌcɨ́xɨꞌɨn, jiꞌnye camu tyoꞌtáviicueꞌraj ɨ juyéj jitze.

33Majta ɨ maj jamuán huacɨ́j, aꞌyaa mu tyaatéꞌexaa tɨjɨn:

—¿Joꞌnyij jáaɨꞌrij tyaj jaatáhuoonyij ɨ páan tɨꞌij néijmiꞌcaa huácɨꞌtyij ɨ tyeɨ́tyee, aꞌyájna joꞌtɨj quee aꞌtɨ́j jaꞌchej?

34Aj puꞌij Jesús aꞌyan tyihuoꞌtaꞌíhuoꞌriꞌ tɨjɨn:

—¿Aꞌchunyéj sianaꞌaj puaꞌmácan huaɨ́ꞌpuꞌsij ɨ páan?

Aj mu mij aꞌyan tyaatéꞌexaa tɨjɨn:

—Arahuaꞌpuácaa ɨ páan, tyajta cɨ́ɨ caa ɨ hueꞌtyée.

35Aj puꞌij huoꞌtaꞌíj ɨ tyeɨ́tyee maj ooráꞌsej a chóotaꞌ, 36tɨꞌquij ɨ Jesús jaꞌancuráɨꞌpuj ɨ páan ajta ɨ hueꞌtyée, ajta tɨꞌɨj tyaatatyóotziꞌreꞌej ɨ Dios, aj puꞌij jaꞌantyítaaraxɨj ɨ páan, tɨꞌquij huoꞌráaɨꞌpuꞌuj ɨ maj jamuán huacɨ́j, majta aꞌɨ́ɨmaj aꞌɨ́j mu huaráɨꞌpuꞌtyej ɨ tyeɨ́tyee. 37Néijmiꞌi mu tyúꞌcuaa ꞌasta manaꞌaj quee tyámuaꞌ tyityaatajúꞌxaj, majta jeꞌen ɨ maj jamuán huacɨ́j, aꞌɨ́ɨ mu jaariáꞌsɨɨ aꞌɨ́jcɨ ɨ páan tɨ aváꞌɨtzee ɨ tɨ antyítaarixɨj, arahuaꞌpuácaa sicɨɨ mu jitze tyaꞌváꞌjɨstej aꞌɨ́jcɨ jɨmeꞌ tɨ aváꞌɨtzee. 38Majta ɨ maj tyúꞌcuaa, muáacuaj víꞌraꞌaj mu aráꞌaxcaa ɨ tyétyacaa, majta quee aꞌɨ́ɨjma huatyeꞌitej ɨ úucaa majta ɨ tɨꞌríij. 39Aj puꞌij ɨ Jesús huaꞌréꞌityixɨj ɨ tyeɨ́tyee, tɨꞌquij atyájraa ɨ báarcuj jitze, ajta jeꞌen aꞌáa joꞌmej aꞌáa tɨ jaꞌajtyámaꞌcan a Magdala.