Search form

Los Hechos 16

Pablo pu nuꞌu raꞌavéꞌehuau aꞌɨ́jna ɨ́ Timoteo

1Aꞌɨjna ɨ́ Pablo, ajta aꞌɨ́jna ɨ́ Silas, áa mú aꞌucáane meꞌújna u Derbe, majta meꞌújna u Listra. Aꞌuu mú seɨ́j huáteu tɨ téꞌatzaahuateꞌe. Ayee pu ántehuaacaꞌa aꞌɨ́jna tɨjɨ́n Timoteo. Ajta aꞌɨ́jna ɨ́ náànajraꞌan, Israél pu jetze ajtémeꞌecan, ajta táàtajraꞌan, griego pu púꞌeeneꞌe aꞌɨ́jna. 2Rɨ́ꞌɨ mú tirájchaꞌɨɨcaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ Timoteo aꞌɨ́ɨme ihuáamuaꞌameꞌen ɨ́ mej Listra éꞌemeꞌecan, majta ɨ́ mej Iconio éꞌemeꞌecan.

3Aꞌɨjna ɨ́ Pablo, ayée pu tíꞌijxeꞌeveꞌecaꞌa tɨ aꞌɨ́ɨn Timoteo u áꞌumeꞌen huáꞌa jamuan. Aꞌɨ́j pu jɨ́n raataꞌítecaꞌa mej raꞌantisíjche ɨ́ naviiraꞌan mej mi caí huataníniuꞌucacun aꞌɨ́ɨme ɨ́ mej Israél jetze ajtémeꞌecan. Ayee puꞌu, aꞌiné naímiꞌi ɨ́ mej meꞌuun aꞌuchéjmeꞌecaa aꞌujna aꞌúunɨmua tɨ́j naꞌa aꞌuun tɨ huatacáꞌa, aꞌɨ́ɨ mú ramuaꞌareerecaꞌa tɨ táàtajraꞌan aꞌɨ́jna ɨ́ Timoteo, aꞌɨ́ɨ pu griego púꞌeeneꞌe.

4Matɨ́ꞌɨj mi meꞌuun aꞌaráꞌa seɨ́j jetze ɨ́ chajtaꞌana, aꞌúu mú huaꞌutáꞌixaateꞌe ɨ́ teɨte aꞌij mej tiraaxɨ́ꞌepɨꞌɨntare ɨ́ mej tamuáamuataꞌa japuan huaꞌapua aráꞌase, majta ɨ́ vaujsi ɨ́ mej Jerusalén aꞌujteí aꞌij mej tíꞌijxeꞌeveꞌecaꞌa mej miyen huárɨni ɨ́ teɨte. Matɨ́ꞌɨj raꞌanticɨ́ꞌɨ ɨ́ teɨte mej tihuaꞌutáꞌixaa, seɨ́j jetze ɨ́ chajtaꞌa, majtáhuaꞌa méyee miyen huarɨ́j, majtáhuaꞌa méyee. 5Aꞌɨ́j pu jɨ́n, aꞌɨ́ɨme ɨ́ mej tiújseꞌɨrihuaꞌa, aꞌɨ́ɨ mú ahuaújcaꞌane mej mi jaítzeꞌe téꞌantzaahua. Majta huatámuꞌiirecaꞌa.

Tɨ́ꞌɨj nuꞌu Pablo jemi huataseíjre aꞌɨ́jna ɨ́ jaꞌatɨ tɨ Macedonia éꞌemeꞌecan

6Nainjapua mú huacɨ́j aꞌujna tɨ́j naꞌa aꞌuun tɨ huatacáꞌa u Frigia. Aru capu huaꞌutáꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ xɨéjniuꞌucareꞌaraꞌan ɨ́ Dios mej aꞌuteárute aꞌujna tɨ ayén téjaꞌarájtehuaa tɨjɨ́n Asia, mej mi tihuaꞌutáꞌixaateꞌen ɨ́ niuucari jɨmeꞌe tɨ jɨ́meꞌen ráꞌaxa ɨ́ Dios niuuca. 7Aj mú mi aꞌujna vejliꞌi aꞌatanéj aꞌu tɨ eꞌeveꞌeꞌástɨme seɨj chuéjraꞌa japua tɨ ayén téjaꞌarájtehuaa tɨjɨ́n Misia. Aꞌuu mú aꞌutearutéecheꞌe aꞌɨ́jna chuéjraꞌa japua tɨ ayén téjaꞌarájtehuaa tɨjɨ́n Bitinia, aru capu aꞌij tiuꞌutárɨꞌɨristarecaꞌa aꞌiné capu huaꞌutáꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ xɨéjniuꞌucareꞌaraꞌan ɨ́ Jesús.

8Matɨ́ꞌɨj mi antacɨ́j u jetze pújmeꞌen u Bitinia. Matɨ́ꞌɨj mi aꞌuun pújmeꞌen aꞌucájrupi chajtaꞌa tɨ ayén téjaꞌarájtehuaa tɨjɨ́n Troas. 9Tɨ́caꞌɨmua pu tiꞌitɨ́j huámaaracaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ Pablo. Tɨ nuꞌu aꞌuun aꞌutéjvee után pújmeꞌen jaꞌatɨ tɨ seɨj chuéjraꞌa japua éꞌemeꞌecan tɨ ayén téjaꞌarájtehuaa tɨjɨ́n Macedonia. Jéꞌecan pu nuꞌu huaꞌutáhuaviiriꞌi ayén tɨjɨ́n:

―Xaꞌitácɨɨni yú jetze pújmeꞌen, múꞌeen, setáꞌaj hui taatévaɨreꞌen itejmi. ―Ayee pu tiuꞌutaxájtacaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ jaꞌatɨ.

10Tɨ́ꞌɨj ayén tiúꞌumaaracaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ Pablo, caꞌanacan tu huátacate tej ti antácɨɨne aꞌujna jáꞌahuaꞌa Macedonia, aꞌiné ayée pu titáꞌamitɨejteꞌecaꞌa tɨ aꞌɨ́ɨn Dios taatajé tej ti tihuaꞌutáꞌixaateꞌen ɨ́ niuucari jɨmeꞌe tɨ jɨ́n Dios huaꞌirátuaasin.

Tɨ́ꞌɨj nuꞌu Lidia huataújtuaa ɨ́ tavástaraꞌa jemi

11Tetɨ́ꞌɨj huiráacɨ teꞌújna u Troas, aꞌúu tu antacɨ́j ɨ́ baarcu jetze aꞌujna u Samotracia aꞌujna aꞌu tɨ chuej aꞌutacáꞌa jaataꞌa. Yee ruijmuaꞌateꞌe yee tu eꞌentanéj aꞌujna chajtaꞌa tɨ ayén téjaꞌarájtehuaa tɨjɨ́n Neápolis.

12Tetɨ́ꞌɨj huiráacɨ teꞌújna, aj tu ti teꞌuun aꞌaráꞌa seɨ́j jetze ɨ́ chajtaꞌa tɨ ayén téjaꞌarájtehuaa tɨjɨ́n Filipos. Aꞌuu mú mejmíꞌi éꞌechejcaꞌa aꞌɨ́ɨme ɨ́ mej Roma jetze ajtémeꞌecan. Ajta, aꞌujna Filipos, aꞌii pu aꞌɨ́ɨn púꞌeen ɨ́ chajtaꞌa tɨ jaítzeꞌe ruxeꞌeveꞌe tɨ́j naꞌa aꞌuun tɨ huatacáꞌa u Macedonia. Aꞌuu tu aꞌatzu áꞌatee tej teꞌuun aꞌutéꞌuu.

13Jaꞌanáj matɨ́j puaꞌa ruséꞌupihuaꞌa, aꞌúu tu huiráacɨ á puaꞌacɨé u chajtaꞌa. Aꞌuu tu jáꞌahuaꞌa aꞌuréꞌene vejliꞌi jateꞌe tej ti ráahuauni aꞌu tɨ éꞌerɨꞌɨri tej huatéjniuuni ɨ́ Dios jemi. Aꞌuu tu aꞌujráꞌasecaꞌa. Aj tu ti autéjhuii tej tihuaꞌutáꞌixaateꞌen ɨ́ ꞌuuca ɨ́ mej tiújseɨj meꞌújna aꞌɨ́jna jɨmeꞌe ɨ́ niuucari tɨ jetzen ráꞌaxa ɨ́ Dios. 14Seɨ́j ɨ́ ꞌɨ́itaꞌa, ayée pu ántehuaacaꞌa tɨjɨ́n Lidia. Tiatira pu éꞌemeꞌecan aꞌɨ́jna. Aꞌɨ́ɨ pu cɨ́ɨxuri tíꞌituaꞌaracareꞌe tɨ tíꞌinacaꞌamua. Aꞌɨ́ɨ pu ajta ranáꞌachemɨꞌɨcaꞌa ɨ́ Dios. Aj pu i Dios raatáꞌa tɨ ráꞌantzaahuateꞌen aꞌij tɨ tiuꞌutaxájtacaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ Pablo. 15A pu i huámuaɨꞌɨvijhuacaꞌa, majta aꞌɨ́ɨme ɨ́ íꞌihuaamuaꞌameꞌen.

Aj pu i ayén titaatajé aꞌɨ́jna ɨ́ Lidia tɨjɨ́n:

―Tɨ puaꞌa ayén tejamuáꞌamitɨejteꞌe aꞌɨ́jna jɨmeꞌe ɨ́ nej neri ráꞌatzaahuateꞌe neꞌɨ́jna ɨ́ tavástaraꞌa, setáꞌaj mú aꞌuvéꞌejuꞌun nej jamuan sej si seꞌuun aꞌutéꞌuu xáꞌaraꞌani aꞌu nej éꞌeche. ―Ayee pu titaatáꞌixaa.

Aꞌɨ́ɨ pu taꞌantimuáꞌitɨ.

Tɨ́ꞌɨj nuꞌu huataújtuaa ɨ́ tavástaraꞌa jemi aꞌɨ́jna ɨ́ ꞌɨ́itaꞌa tɨ huáꞌamuaꞌitɨcɨ ɨ́ teɨte

16Jaꞌanáj ayée pu titáaruu. Aꞌuu tu aujúꞌucaa aꞌujna mej yéꞌanaꞌamiche ɨ́ Dios. Aꞌuu tu ti raꞌantinájchecaꞌa seɨ́j ɨ́ temuaij tɨ tiyaaruꞌu tzajtaꞌan seijreꞌecaꞌa. ꞌƗ́itaꞌa pu púꞌeeneꞌe aꞌɨ́jna. Aꞌɨjna ɨ́ tiyaaruꞌu, aꞌɨ́ɨ pu raayɨ́ꞌɨtɨhuaꞌa tɨ tiꞌitɨj huámuaꞌaree. Jéihua pu huáꞌamuaꞌitɨchistehuaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ ꞌɨ́itaꞌa ɨ́ tumin huáꞌa jemi ɨ́ mej rachaꞌɨɨcaꞌa. 17Tɨꞌɨquí aꞌɨ́ɨn taatavén. Aa pu eꞌeveꞌejíjhuajmeꞌe ayén tɨjɨ́n:

―Mɨ teteca, aꞌii mú hui ravaɨreꞌe ɨ́ Dios ɨ́ tɨ ta japua éꞌeseijreꞌe naíjmiꞌica japua matáꞌaj miyen tejámuaatáꞌixaateꞌen aꞌij tɨ tíꞌirɨꞌɨri tɨ Dios tejámuaatáꞌuuniꞌi.

18Ayee pu aꞌurɨjneꞌe nain xɨcaj tzajtaꞌa ajta tɨ́ꞌɨj caí chéꞌe ráꞌaviicuaꞌi aꞌɨ́jna ɨ́ Pablo. Aj puꞌi pɨ́ aꞌuréꞌeve. Tɨꞌɨquí ayén tiraataꞌixaa aꞌɨ́jna ɨ́ tiyaaruꞌu tɨjɨ́n:

―Ayee nu hui tíꞌimuaꞌaijteꞌe aꞌɨ́jna jetze meꞌecan ɨ́ Cɨríistuꞌu pej huiirájraꞌani pemɨ́jna jetze mɨ temuaij. ―Ayee pu tiraataꞌixaa.

Jɨ́meꞌen puꞌu ayén tiuꞌutaxájtacaꞌa, aj puꞌi áꞌiyen huirájraa aꞌɨ́jna ɨ́ ꞌɨ́itaꞌa jetze.

19Majta meꞌɨ́n ɨ́ mej rachaꞌɨɨcaꞌa ɨ́ temuaij, matɨ́ꞌɨj ráamuaꞌareeriꞌi tɨ caí chéꞌe aꞌij tíꞌirɨꞌɨri mej raamuáꞌitɨn ɨ́ tumin aꞌɨ́jna jetze, aj mú mi huaꞌuvíviꞌi meꞌɨ́jna ɨ́ Pablo, majta meꞌɨ́jna ɨ́ Silas. Matɨ́ꞌɨj mi huajaꞌuvíꞌitɨ aꞌɨ́mej jemi ɨ́ mej tíꞌaijta aꞌujna jáꞌahuaꞌa tɨ eꞌeráyaujtaꞌa aꞌu mej tejéꞌetuꞌaraca tiꞌitɨj. 20Matɨ́ꞌɨj mi á huajaútuaa huáꞌa jemi ɨ́ jueesi. Miyen tiꞌixáata tɨjɨ́n:

―Aꞌiime i teteca, Israél mej jetze ajtémeꞌecan, jeíhua mú hui huáꞌajaaxɨejteꞌe íiyu mej aꞌuchéjme. 21Seɨcɨé mú hui tihuáꞌamuaꞌate ɨ́ yeꞌirá jetze tɨ caí ayén titaavíjteꞌe itejmi, tej tiyen tiráꞌantzaahuateꞌen, naꞌari tej tiyen huárɨni iteen i tej Roma jetze ajtémeꞌecan.

22Matɨ́ꞌɨj mi meꞌɨ́n teɨte huaꞌutájaaxɨejviꞌiriꞌi meꞌɨ́jna ɨ́ Pablo, majta meꞌɨ́jna ɨ́ Silas. Aj mú mi meꞌɨ́n jueesi miyen tiuꞌutaꞌaíjtacaꞌa mej nuꞌu tihuaꞌacáꞌariꞌiraxɨn ɨ́ tihuáꞌacɨɨxu, majta nuꞌu huaꞌutéevajxɨ piꞌista jɨmeꞌe. 23Matɨ́ꞌɨj huaꞌutéevajxɨ jeíhua, majta huaꞌiteáana. Majta raꞌíjca tɨ meꞌɨ́jna ɨ́ tɨ tíꞌichaꞌɨɨ tɨ huáꞌuchaꞌɨɨn temuaꞌa naa. 24Aꞌɨjna mej tiráchaꞌɨɨraste, aꞌɨ́ɨ pu huaꞌuteájtuaa ujcaꞌihuáꞌɨmua tɨ jaúꞌase. Ajta ɨ́ huáꞌɨɨca, án pu raꞌanárujteꞌaxɨ aꞌɨ́jna jetze ɨ́ taabla tɨ ij caí huirácuꞌucunen ɨ́ huáꞌɨɨca.

Tɨ́ꞌɨj nuꞌu huataújtuaa ɨ́ tavástaraꞌa jemi aꞌɨ́jna tɨ huáꞌachaꞌɨɨcaꞌa

25Aꞌatzaj teuuméꞌeca tɨ́caꞌɨmua, aꞌatzaj cumu jáꞌitaꞌa tɨ́caꞌa, aꞌɨ́ɨ mú téniuusimeꞌe ɨ́ Dios jemi, majta tíꞌichuiicacaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ Pablo, ajta aꞌɨ́jna ɨ́ Silas. Majta ɨ́ seica ɨ́ mej námiꞌihuacaꞌa, aꞌɨ́ɨ mú huáꞌanamuajracaꞌa. 26Tɨ́ꞌɨj i jíyeꞌitzi jɨmeꞌe huateújcaꞌatzɨjxɨ ɨ́ chuej. Ajta ɨ́ jaxuꞌu aꞌu mej éꞌenamiꞌihuacaꞌa, caꞌanín pu jɨ́n huateújcaꞌatzɨjxɨ. Jɨ́meꞌen puꞌu ayén huarɨ́j, aj pu i teꞌentaújcuunaxɨ aꞌu tɨ éꞌepueerta, aꞌujna aꞌu mej éꞌenamiꞌihuacaꞌa, ajta tíꞌijtzaꞌanixɨ ɨ́ cadeena ɨ́ mej jɨ́n anajɨ́ꞌɨcɨꞌihuajmeꞌecaꞌa ɨ́ mej námiꞌihuacaꞌa.

27Ajta aꞌɨ́ɨn tɨ tíꞌichaꞌɨɨ, tɨ́ꞌɨj huatájɨ, aj pu i raaseíj tɨ teꞌentacúuniꞌihuajmeꞌecaa aꞌɨ́jna aꞌu tɨ éꞌepueerta. Aꞌɨ́ɨ pu ꞌi rúꞌijcupi ɨ́ ruchun tɨ́ꞌɨj i huaújjeꞌica aꞌiné yee pu raatáꞌa cumu muꞌuri huiráacɨ ɨ́ mej námiꞌihuacaꞌa. 28Mɨ ajta, aꞌɨ́ɨn ɨ́ Pablo, caꞌanacan pu huajíjhuacaꞌa. Ayee pu tiraatajé tɨjɨ́n:

―Capej hui piyen aruure pej piyen ajéꞌicata. Teucheꞌe tu naímiꞌi huiráatei.

29Aj pu ꞌi taij huahuáu. Tɨꞌɨquí áꞌiyen u aꞌuteájrupi huatɨéechijméꞌe aꞌujna aꞌu mej éꞌenamiꞌihuacaꞌa. Aj pu ꞌi á éꞌejtunutacaꞌa aꞌujna vejliꞌi aꞌu mej aꞌutéꞌuucaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ Pablo, ajta aꞌɨ́jna ɨ́ Silas. 30Tɨꞌɨquí huaꞌiráaviꞌitɨ. Aj pu i ayén tihuaꞌutaꞌíhuaꞌuriꞌi tɨjɨ́n:

―¿Aꞌiné náarɨni tɨ́ꞌij Dios tinaatáꞌuuniꞌi?

31Matɨ́ꞌɨj mi miyen tiraataꞌixaa tɨjɨ́n:

―Patáꞌaj ráꞌantzaahuateꞌen ɨ́ tavástaraꞌa, aꞌɨ́jna ɨ́ Jesús. Aj pu xaa Dios timuaatáꞌuuniꞌira, ajta aꞌɨ́mej ɨ́ mej á jamuan á éꞌeche.

32Matɨ́ꞌɨj mi miyen tiráꞌixaa meꞌɨ́jna ɨ́ jaꞌatɨ, majta aꞌɨ́ɨme ɨ́ mej jamuan á éꞌeche aꞌɨ́jna jɨmeꞌe ɨ́ niuucari tɨ jetzen ráꞌaxa ɨ́ tavástaraꞌa. 33Yee pu ꞌi éeneꞌe aꞌatzaj tɨ́caꞌɨmua aꞌɨ́ɨn tɨ tíꞌichaꞌɨɨcaꞌa, aꞌɨ́ɨ pu huaꞌujáꞌusi ɨ́ mej tzaanicaꞌa. Matɨ́ꞌɨj mi áꞌiyen huaújmuaɨꞌɨhuacaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ tɨ tíꞌichaꞌɨɨcaꞌa, majta aꞌɨ́mej ɨ́ mej jamuan á éꞌeche. 34Tɨ́ꞌɨj i huajaꞌuvíꞌitɨ ɨ́ ruche. Aj pu ꞌi tihuaꞌumí. Ajta ɨ́ mej jamuan á éꞌeche, jéꞌecan mú huataújtemuaꞌave meꞌɨ́jna jɨmeꞌe mej ráꞌantzaahua ɨ́ Dios.

Mej nuꞌu huaꞌutátuaa meꞌɨ́jna ɨ́ Pablo, majta meꞌɨ́jna ɨ́ Silas

35Tapuáꞌarijmeꞌeca mú meꞌɨ́n ɨ́ jueesi huaꞌutaꞌaíj ɨ́ polisiiya. Ayee mú tiraataꞌixaa aꞌɨ́jna tɨ tíꞌichaꞌɨɨcaꞌa tɨjɨ́n:

―Chéꞌe huaꞌirájtuaani ɨ́ mej námiꞌi ɨ́ mej huaꞌapua.

36Aj pu i aꞌɨ́ɨn tɨ tíꞌichaꞌɨɨ, ayée pu tiraataꞌixaa aꞌɨ́jna ɨ́ Pablo tɨjɨ́n:

―Menaataꞌaíj ɨ́ jueesi nej nuꞌu amuaꞌirájtuaani. Aꞌɨ́j pu jɨ́n, puꞌuri rɨꞌɨrí sej huirácɨɨne. Capu jaꞌatɨ chéꞌe áꞌamuajaaxɨejteꞌe aꞌame. ―Ayee pu tihuaꞌutáꞌixaa aꞌɨ́jna tɨ tíꞌichaꞌɨɨcaꞌa.

37Ajta aꞌɨ́ɨn ɨ́ Pablo, ayée pu tiraataꞌixaa aꞌɨ́jna tɨ tíꞌichaꞌɨɨcaꞌa tɨjɨ́n:

―Aricu, huaꞌutáꞌixaateꞌe ɨ́ polisiiya tɨjɨ́n: “Itejmi, i tej aꞌɨ́mej jetze ajtémeꞌecan ɨ́ mej romanos púꞌeen, aꞌɨ́ɨ mú caí tiꞌitɨ́j taataꞌíhuaꞌura aꞌij tej tiꞌitɨ́j jɨ́n titeuteájturaa, aꞌɨ́ɨ mú majta taateevajxɨ mé jéjreꞌe teɨte tzajtaꞌa, majta taꞌiteáana. ¿Tiꞌitáni? ¿Ni meri táꞌaxɨjteꞌen avíitziꞌi jɨmeꞌe? Catu xaa neꞌu huiráajuꞌun. Michéꞌe meꞌɨ́n yéveꞌeréꞌenen matáꞌaj meꞌɨ́n tuꞌirájtuaani.”

38Matɨ́ꞌɨj mi meꞌɨ́n polisiiya miyen tihuaꞌutáꞌixaa aꞌɨ́mej ɨ́ jueesi aꞌij tɨ tiuꞌutaxájtacaꞌa aꞌɨ́jna ɨ́ Pablo. Matɨ́ꞌɨj ráamuaꞌareeriꞌi tɨ aꞌɨ́ɨn ɨ́ Pablo, ajta aꞌɨ́ɨn ɨ́ Silas aꞌɨ́mej jetze mú nuꞌu jetze ajtémeꞌecan ɨ́ romano, jéꞌecan mú tiuꞌutátziɨn aꞌɨ́mej ɨ́ jueesi. 39Matɨ́ꞌɨj mi u áꞌujuꞌun aꞌɨ́mej ɨ́ jueesi mej mi tejaꞌutaúuruuniꞌi huáꞌa jemi ɨ́ mej huaꞌapua. Matɨ́ꞌɨj mi huaꞌirájtuaa. Aj mú mi caꞌaníjraꞌa huaꞌutáꞌa mej huirácɨɨne aꞌujna chajtaꞌa. 40Mɨ majta meꞌɨ́n ɨ́ mej huaꞌapua, matɨ́ꞌɨj huiráacɨ aꞌujna carcel, aꞌúu mú áꞌujuꞌun Lidia tɨ éꞌechejcaꞌa mej mi huaꞌuseíj ɨ́ ruꞌihuaamuaꞌa ɨ́ mej téꞌatzaahuateꞌe. Caꞌaníjraꞌa mú huaꞌutáꞌa ɨ́ huáꞌa tzajtaꞌa. Aj mú mi aꞌucɨ́j.