Search form

AR LUKA 20

Ar Hesu togo mi hömpa ár tsꞌe̱di

(Mt. 21:3‑27; Mr. 11:27‑33)

1Nꞌar pa ar Hesu mi ꞌbu̱ har dönganijö mi uta ya jöꞌi, ne mi xipa ar hoga mhö. Nꞌa mbi zo̱ta ya ndömöjö, ya bötꞌofo, ne ya dönziandö.

2Ne bi ꞌñembabiꞌu̱:

—Di ne gi xije, togo xpa pe̱ñꞌaꞌi gi ꞌyo̱tꞌa nuya te gi pe̱fi, ne togo xi ꞌraꞌa ar tsꞌe̱di.

3Ar Hesu bi dödi ne bi ꞌñembabi:

—Nuga ma ga a̱ñꞌahu̱ nꞌar ntꞌa̱ni nꞌehe. Di ne gi thöhu̱:

4Togo xki me̱hna ar Xuwa mi xixthe. Hage Jö, wa ya jöꞌi.

5Nuꞌmú̱ nuꞌu̱ bi ndu̱i bi ñꞌa̱ni nꞌa ngu nꞌa, ne mi eñꞌu̱:

—Te ga thöhu̱pya. Nuꞌmu̱ ga emfu̱ Jö ba pe̱hni, ma da ꞌñengagihu̱: Yoꞌö hinga jamfihu̱.

6Ha nuꞌmu̱ ga emfu̱ ba pe̱hna ya jöꞌi, da mbo̱ yá kwe̱yu̱, ne da hyoju̱ nkꞌahni, ngetho beñꞌu̱ ar Xuwa xi me̱hna Jö.

7Nuꞌu̱ bi dödi himi pödi togo xki me̱hni.

8Jange ar Hesu bi ꞌñembabiꞌu̱:

—Njapꞌu̱ nuga, hinga xiꞌahu̱ nꞌehe togo xi ꞌraka ar tsꞌe̱di ga o̱tꞌa nöꞌö di pe̱fi.

Ár ꞌbede ya tsꞌoñhandi

(Mt. 21:33‑44; Mr. 12:1‑11)

9Nepꞌu̱ ar Hesu bi du̱ꞌmi bi xipa ya jöꞌi nꞌar ꞌbede, ne bi ꞌñembabi:

—Mi ꞌbu̱ nꞌar ñꞌo̱ho̱ bi ꞌñetꞌa nꞌar hwöhiꞌobxi. Bi umba ñhandi ꞌra ya jöꞌi, ne bi ma yapꞌu̱ nze̱ye̱ ya pa.

10Nu mi zo̱ ar sofo, bi me̱hna nꞌár ꞌbe̱go ma nda nu ya ñhandi, ne nda ꞌya̱pa nöꞌö ndi ꞌñepabiꞌö. Ha nuya ñhandi bi gu̱ ar ꞌbe̱go bi me̱i, ne bi kotsꞌi, ho̱nse̱ yá ꞌye̱ bi hñötsꞌi.

11Ha nöꞌö togo már me̱ti ar hwöhi, bi mengi bi me̱hna manꞌar ꞌbe̱go. Nöꞌö nꞌehe bi mfe̱i, bi tsꞌani, ne bi njui hinte bi tꞌe̱ntꞌwa hár ꞌye̱.

12Nepꞌu̱ bi me̱hna manꞌa. Ha nuya ñhandi bi gu̱ bi fe̱nza, ne xa bi ze̱ni, ne bi gui bi ma.

13Nepꞌu̱ nöꞌö togo már me̱ti ar hwöhi bi bense̱ hár mfeni, ne bi ꞌñenö: Xipya, te ga pe̱pya. Ma ga pe̱hna ma hmöka tꞌu̱. Xömhö xta hyantꞌu̱, da numansu.

14Ha nuya tsꞌoñhandi, mi hyandi bi zo̱ ár tꞌu̱ nöꞌö togo már me̱ti ar hwöhi, bi ꞌñeñꞌu̱: Gehnu̱ togo ma da gohwi yá ha̱i ár dada. Ma ga hohu̱ ne ga tsömfu̱ yá ha̱i.

15Jange nuꞌu̱ bi gu̱mpa ár tꞌu̱, bi gu̱ka har hwöhi, ne bi hyo.

Nuꞌmú̱ ar Hesu bi ꞌya̱mbabi ya jöꞌi, ne bi ꞌñembi:

—Xi nöꞌö togo már me̱ti ar hwöhi, tema gi beñhu̱ da japa nuya tsꞌoñhandi.

16Ma da e da hyo gathoꞌu̱, ne da umba ár hwöhi maꞌra ya ñhandi.

Nu mi ꞌyo̱ njapꞌu̱ ya jöꞌi, bi ꞌñeñꞌu̱:

—Hinda ne Jö ga njahu̱pꞌu̱.

17Nuꞌmú̱ ar Hesu bi hyantꞌu̱, ne bi ꞌñembabi:

—Tema di bo̱nga nöꞌö huxa hár Tꞌofo Jö, habu̱ enö njawa:

Nöꞌö ar do bi ꞌye̱mpꞌu̱hmö ya guxjödo,

nupya gehnu̱ ar mu̱dido xi njuꞌspa ár nijö Jö.

18Nöꞌö togo da nto̱xkwi nöꞌö ar doꞌö, da ꞌwaka yá ndoꞌyo. Ha nöꞌö togo da ze̱ꞌmi, da ku̱ntꞌi.

Ar Hesu bi no̱nga ar bojö jotꞌa ya ndö

(Mt. 21:45‑46; 22:15‑22; Mr. 12:12‑17)

19Ya ndömöjö ne ya bötꞌofo xa mi nehmö geꞌmu̱ nda gu̱ ar Hesu, ngetho bi tso̱tꞌwa yá mu̱i nunar ꞌbede xki ꞌye̱mbabiꞌu̱. Mödi mi tsu nda mbo̱ yá kwe̱ ya jöꞌi.

20Jange bi me̱hna ꞌra ya ꞌñöxte nuꞌu̱ mi o̱tꞌa ngu ya hogajöꞌi, xömhö nda ꞌyo̱ ar Hesu nda ñömañꞌu̱, ne nda dini te nda hyo̱tsꞌe, ne nda ꞌye̱ntꞌwa ár ꞌye̱ ar tsꞌu̱tꞌwi.

21Nuya ꞌñöxteyu̱ bi ꞌyo̱tꞌwa nꞌar ntꞌa̱ni, ne bi ꞌñembabi:

—Ma tsi Utateꞌihe, di pöhe gi mö ne gi uta nöꞌö xiñho, ne hingi hwahna togo gi o̱tꞌwa ar ñho, ngetho gi utkagihe ár ꞌñu Jö majöni.

22Di ne gi xikagihe, hage xiñho ga juthe ar bojö jotꞌa ar Sesar, wa hinꞌö.

23Nunar Hesu bi bötwatho yá tsꞌomfeniꞌu̱, ne bi ꞌñembabi:

—Yoꞌö gi ne gi hya̱ju̱.

24Utju̱ nꞌar bojö. Togo ár me̱ti ar hmi huxkwa ne nöꞌö te mö.

Bi döꞌu̱ ne bi ꞌñembabi:

—Ár hmi ar ndö Sesar.

25Nuꞌmú̱ ar Hesu bi ꞌñembabiꞌu̱:

—Umfu̱ ar Sesar nöꞌö ár me̱tiꞌö, ne umfu̱ Jö nöꞌö ár me̱tiꞌö nꞌehe.

26Ne hinte bi za̱ bi dimpꞌu̱ te nda hyo̱tsꞌe nöꞌö mi möñꞌö ha yá nthandi ya jöꞌi. Go bi ꞌyo̱se̱ꞌu̱ nöꞌö bi dödi, ne hinte bi za̱ te bi möñꞌu̱.

Ya de̱ngamöjö bi ñꞌa̱ni ar menga nte

(Mt. 22:23‑33; Mr. 12:18‑27)

27Mꞌe̱fa mi zo̱ ꞌra ya de̱ngamöjö nuꞌu̱ hingi ñꞌemu̱i da mengi da nte nuꞌu̱ xi du. Ne bi ꞌya̱mbabiꞌu̱,

28bi ꞌñenö:

—Utate, ar Moise bi zogagihu̱ har tꞌofo, nuꞌmu̱ nꞌar ñꞌo̱ho̱ da du ne da zopꞌu̱ ár ꞌbe̱hñö hinte bi dinga ar bötsi, ár jödöpꞌu̱ꞌö da nthötwi ar ꞌranxu, ne da gu̱ꞌspa ár thuhu ár jödö manꞌagi.

29Gi nuhmö, mi ꞌbu̱ yoto ya ñꞌo̱ho̱ mi njödö. Nunar ꞌbe̱tꞌo bi nthöti, ne bi du hinte bi zo ar bötsi.

30Ne nunár jödö mi nto̱ngwi bi mengi bi nthötwi ar ꞌranxu. Bi duꞌö nꞌehe, ne hinte bi zokwa ar bötsi.

31Bi nthötwi ár hñu nꞌehe, ne bi njapꞌu̱ gatho yoto, hinte bi zokwa ar bötsi.

32Ar ngötsꞌi bi du ar ꞌbe̱hñö nꞌehe.

33Jange xi xta mengi da nte, togo ár ꞌbe̱hñönu̱ mhetsꞌi ꞌmu̱. Ngetho gatho yoto ya jödö bi nthötwi.

34Nepꞌu̱ ar Hesu bi dödi ne bi ꞌñembabi:

—Nuwa har ximha̱i ya jöꞌi nthöti ne ntꞌa̱di.

35Ha nu xta mengi da nteꞌu̱, ne xta mꞌu̱hnu̱ mhetsꞌi nuꞌu̱ di ꞌñepi da mꞌu̱hnu̱, hinda ma da tꞌa̱di, ne hinda ma da nthöti.

36Ngetho hinda tsa̱ da mengi da du. Ma da ñhe̱hwi ya e̱nxe̱, ne yá bötsi Jö gatho nuꞌu̱ xi mengi xi nte.

37Ha nuꞌmu̱ gi ne gi pöhu̱ ar menga nte, gese̱ ar Moise bi udi har Tꞌofo, ma da mengi da nte nuꞌu̱ xi du. Nu habu̱ no̱nga ar ꞌminza mi zo̱, ka bi no̱mpꞌu̱tho: Gehnu̱ ár Jö ar Abra, ar Isa, ne ar Hakob.

38Ngetho Jö, ár Jö nuꞌu̱ te, hinge nuꞌu̱ xi du. Hár nthandiꞌö, gatho ya jöꞌi ja yá te.

39Nepꞌu̱ ꞌra ya bötꞌofo bi ꞌñembabi:

—Utate, majöni nöꞌö xka mö.

40Ne bi ntsa̱ya̱ hinte bi ne te bi ꞌya̱mbabi.

Yoꞌö mhö ar Kristo ár tꞌu̱ ar Dabi

(Mt. 22:41‑46; Mr. 12:35‑37)

41Ar Hesu bi ꞌñembabiꞌu̱:

—Hanja tꞌenö ar Kristo ár tꞌu̱ ar Dabi.

42Ne ar Dabi ense̱ njawa hár Tꞌofo Jö ha ya Dönga Nsa̱di:

Jö ar Dada bi ꞌñemba ma tsi Hmu:

Hñu ha ma ñꞌe̱i ga huxkwi,

43to̱ꞌmi ga tsiñꞌa nuya ri ñꞌu̱ni ga tse̱pꞌa ha ri wa.

44Nuꞌmu̱ ar Dabi embabi ár Hmu, hanja ár tꞌu̱ ꞌmu̱.

Ar Hesu bi no̱mba yá tsꞌoꞌbe̱fi ya bötꞌofo

(Mt. 23:1‑36; Mr. 12:38‑40; Lk. 11:37‑54)

45Nu mi o̱xta gatho ya jöꞌi, ar Hesu bi xipa yá ma̱xte njawa:

46—Jamasuhu̱ hinda kaꞌahu̱ ya bötꞌofo. Xa ne da ñꞌo ko̱ yá he xi ma ju̱tꞌatho, honi da tꞌeꞌspa yá nsu. Ne xa ne da ze̱ngwabi ya jöꞌi di ꞌbe̱nga ntꞌekꞌei núꞌmu̱ ꞌyo ha ya ta̱i. Ne xa ne da hñuxa ha ya ꞌbe̱tꞌo nthutsꞌi ha ya nijö ne ha ya ñhuni.

47Ne tekwa yá ngu ya tsi ꞌranxu, ne xa o̱tꞌa ꞌra ya nsa̱di ra ma, honi da goꞌmahmö. Nuyu̱ xa ma da hñönga nꞌa ra döta mfe̱i.